Green IT буюу ногоон мэдээллийн технологи (МТ) гэж сүүлийн үед хүмүүс ярих боллоо. Угаасаа сүүлийн үеийн халуухан сэдвүүдийн нэг нь яалт ч үгүй мөн л дөө. Хүмүүс байгаль хамгаалал ярихаараа түүнийгээ "ногоон" гэж нэрлэдэг (доллар биш шүү таминь). Үүнтэй адил МТ хэрэглэхдээ бага эрчим хүч зарцуулахыг ногоон МТ гээд байгаа юм.
Ногоон МТ бий болгоход хэд хэдэн арга байна. Эхнийх нь мэдээж цахилгаан бага зарцуулдаг технологи бүтээх. Ингэснээрээ цахилгаан эрчим хүчээ хэмнэж байгаль орчныг арай бага сүйтгэнэ гэсэн үг. Ер нь цахилгаан эрчим хүч нь дэлхийн дулааралд шууд нөлөөлж дэлхийн дулааралд нөлөөлж байна гэж яригдаж байгаа. Тиймээс ч саяхан Сиднейд хэсэг хугацаанд гэрлээ унтрааж байсан, мөн бас нэг том хотод үүнтэй адилхан ажил явагдсан. Энэ нь бага ч болов байгаль эхээ хайрлаж, түүнд үзүүлж байгаа эрчим хүчний сөрөг нөлөөг бууруулахад гол санаа нь оршиж байсан.
Ногоон МТ-ийн дараагийн арга хэмжээ нь хөргөлтийн системийг (cooling system) ашиглахгүй байх. Хөргөлтийн систем нь байгаль орчинд хор нөлөөтэй гэж олон эрдэмтэд баталдаг. Олон тооны тоног төхөөрөмж нь маш их дулаан ялгаруулдаг тул хөргөлтийн систем байрлуулахгүй бол амархан эвдэрч гэмтдэг сул талтай. Тэгвэл одоо зарим төхөөрөмжүүд цельсийн +50 хүртэл градуст ажиллах чадвартай болж байгаа юм байна. Энэ төхөөрөмжүүд олноор гараад ирвэл манайх шиг хөргөлтийн системгүй байшингуудад хэрэгтэй юм даа.
Цаашлаад хөдөлгөөн мэдрэгчээр ажилладаг цахилгаан шат болон гэрэл, нарны гэрлийг хуримтлуулагч, мөн автомат тохируулагчтай гэрэл, мониторууд гээд олон зүйлийн санаачилга гаргаж байгаа бололтой.
Холбоосууд:
Thursday, August 9, 2007
Wednesday, August 8, 2007
Мэдээллийн систем, Мэдээллийн технологи юугаараа ялгаатай вэ?
Ихэнхи хүмүүс МС (Мэдээллийн систем - Information System) болон МТ (Мэдээллийн технологи - Information Technology) гэсэн хоёр тусдаа ойлголтыг ялгадаггүй бөгөөд адилхан зүйл мэт ойлгодог. Тэгвэл эдгээр нь хоорондоо төстэй боловч адилхан ойлголтууд биш.
МТ нь цэвэр компьютерийн шинжлэх ухаантай холбоотой ойлголт. Үүнд техник хангамж, программ хангамж болон бусад технологиуд хамрагдана гэсэн үг. Харин МС нь технологи болон хүний (нийгмийн) үр дүнтэй харилцааг илэрхийлдэг. Гэхдээ бүр МС-д технологийн оролцоо байхгүй ч байж болно гэж зарим хүмүүс үздэг (Checkland and Holwell 1998, Information, Systems and Information Systems: Making sense of the field). Тухайлбал, хүмүүс хоорондоо мэдээлэл солилцохдоо технологи ашиглахгүй (жишээ нь: харилцан яриагаар) байж болно. МС нь ер нь шийдвэр гаргах, идэвхитэй харилцаанд гол үүрэг гүйцэтгэдэг.
Түүнээс гадна МТ нь цэвэр технологийн асуудал учир үүнд стратеги төлөвлөлт төдийлөн хамааралгүй. МС нь харин бизнесийг хурдасгагч хөшүүрэг болдог гэсэн утгаараа стратегийн чухал ач холбогдолтой. Жишээ нь: тухайн компани зах зээл дээр өөрийн байр суурийг хадгалж үлдэх эсвэл хүрээгээ тэлэх гэсэн стратег баримталж байвал МС-ийн стратеги боловсруулж түүний дагуу МТ нь тоног төхөөрөмж, программ хангамж зэргээ худалдан авна.
Бизнес болон МС-ийн стратеги болон төлөвлөгөө боловсруулахын тулд бизнес болон харилцагчдын (үүнд: үйлчлүүлэгч, хамтрагч, худалдан авагчид зэрэг бүгд орно) нарын талаарх мэдээлэл дээр үндэслэх ба үүнийг МТ-г ашиглан цуглуулна. Жишээ нь: Хүнсний сүлжээ дэлгүүрийн хувьд МТ-г ашиглан борлуулалт болон нийлүүлэлтийн (Supply Chain Management) талаархи бүх мэдээллийг цуглуулан авч (datawarehouse-д), шинжилгээ хийснээрээ (datamining and analysing) ирэх сар, улирал, жилийнхээ төлөвлөгөөг хийхээс гадна стратеги боловсруулна. Хэрэглэгчид хаанаас ямар бүтээгдэхүүнийг олноор авч байна үүнд ямар хүчин зүйл нөлөөлж байна гэх мэтийг тооцож үзээд тухайн зах зээл нь Бостоны матриксын "саалийн үнээ" дээр байх юм бол зах зээлээ хамгаалахын тулд нийлүүлэлт болон хуваарилалтын үйл явцаа сайжруулах, байнгын үйлчлүүлэгчдийнхээ тоог нэмэх, аль болох өргөн хүрээний мэдээлэл олж авахын тулд МТ-ийн бүтээгдэхүүнүүдийг ашиглах МС-ийн стратеги хэрэглэж болох юм.
МС-ийн бүрэлдэхүүн хэсгүүд нь: техник хангамж, программ хангамж, мэдээлэл, хүмүүс, процесс гэж тодорхойлсон байдаг. Гэхдээ зарим хүмүүс үүн дээр сүлжээг оруулж өгөх ёстой ч гэж үздэг.
МТ нь цэвэр компьютерийн шинжлэх ухаантай холбоотой ойлголт. Үүнд техник хангамж, программ хангамж болон бусад технологиуд хамрагдана гэсэн үг. Харин МС нь технологи болон хүний (нийгмийн) үр дүнтэй харилцааг илэрхийлдэг. Гэхдээ бүр МС-д технологийн оролцоо байхгүй ч байж болно гэж зарим хүмүүс үздэг (Checkland and Holwell 1998, Information, Systems and Information Systems: Making sense of the field). Тухайлбал, хүмүүс хоорондоо мэдээлэл солилцохдоо технологи ашиглахгүй (жишээ нь: харилцан яриагаар) байж болно. МС нь ер нь шийдвэр гаргах, идэвхитэй харилцаанд гол үүрэг гүйцэтгэдэг.
Түүнээс гадна МТ нь цэвэр технологийн асуудал учир үүнд стратеги төлөвлөлт төдийлөн хамааралгүй. МС нь харин бизнесийг хурдасгагч хөшүүрэг болдог гэсэн утгаараа стратегийн чухал ач холбогдолтой. Жишээ нь: тухайн компани зах зээл дээр өөрийн байр суурийг хадгалж үлдэх эсвэл хүрээгээ тэлэх гэсэн стратег баримталж байвал МС-ийн стратеги боловсруулж түүний дагуу МТ нь тоног төхөөрөмж, программ хангамж зэргээ худалдан авна.
Бизнес болон МС-ийн стратеги болон төлөвлөгөө боловсруулахын тулд бизнес болон харилцагчдын (үүнд: үйлчлүүлэгч, хамтрагч, худалдан авагчид зэрэг бүгд орно) нарын талаарх мэдээлэл дээр үндэслэх ба үүнийг МТ-г ашиглан цуглуулна. Жишээ нь: Хүнсний сүлжээ дэлгүүрийн хувьд МТ-г ашиглан борлуулалт болон нийлүүлэлтийн (Supply Chain Management) талаархи бүх мэдээллийг цуглуулан авч (datawarehouse-д), шинжилгээ хийснээрээ (datamining and analysing) ирэх сар, улирал, жилийнхээ төлөвлөгөөг хийхээс гадна стратеги боловсруулна. Хэрэглэгчид хаанаас ямар бүтээгдэхүүнийг олноор авч байна үүнд ямар хүчин зүйл нөлөөлж байна гэх мэтийг тооцож үзээд тухайн зах зээл нь Бостоны матриксын "саалийн үнээ" дээр байх юм бол зах зээлээ хамгаалахын тулд нийлүүлэлт болон хуваарилалтын үйл явцаа сайжруулах, байнгын үйлчлүүлэгчдийнхээ тоог нэмэх, аль болох өргөн хүрээний мэдээлэл олж авахын тулд МТ-ийн бүтээгдэхүүнүүдийг ашиглах МС-ийн стратеги хэрэглэж болох юм.
МС-ийн бүрэлдэхүүн хэсгүүд нь: техник хангамж, программ хангамж, мэдээлэл, хүмүүс, процесс гэж тодорхойлсон байдаг. Гэхдээ зарим хүмүүс үүн дээр сүлжээг оруулж өгөх ёстой ч гэж үздэг.
Wednesday, August 1, 2007
Үнэгүй онлайн сургалт
Чанартай тэр тусмаа үнэгүй сургалтанд олон хүн суралцах сонирхолтой байдаг. Энэ удаад та бүхэнд Азийн хөгжлийн банкны дэргэдэх хүрээлэнгээс зохион байгуулдаг үнэгүй онлайн сургалтыг танилцуулж байна.
Тус хүрээлэн нь АХБ-ны гишүүн орнуудынхаа иргэдийн мэдлэг, чадварыг сайжруулахын тулд одоогоор дараах сургалтуудыг зохион байгуулж байна.
Дараах холбоос дээр дарж онлайн курст бүртгүүлэх боломжтой.
http://www.adbi-classroom.org/
Төгсөхөд нь сертификат өгдөг юм байна лээ шүү.
Тус хүрээлэн нь АХБ-ны гишүүн орнуудынхаа иргэдийн мэдлэг, чадварыг сайжруулахын тулд одоогоор дараах сургалтуудыг зохион байгуулж байна.
- Community Information Services
- Computer Courseware Development
- E-Business Strategies
- E-Learning Policies
- Online course on Community Information Services
- Online course on Public Information Services
- Public Information Services
- Workforce Development
Дараах холбоос дээр дарж онлайн курст бүртгүүлэх боломжтой.
http://www.adbi-classroom.org/
Төгсөхөд нь сертификат өгдөг юм байна лээ шүү.
Sunday, July 22, 2007
АйТи мэргэжилтэнүүдийн эрэлт дахин нэмэгдлээ
Аливаа бараа, бүтээгдэхүүний эрэлт нь янз бүрийн шалтгааны улмаас хэлбэлзэж байдагтай адил АйТи-н мэргэжилтний эрэлт мөн хэлбэлзэж байдаг. 9/11-ий халдлагын дараа олон компаниуд дампуурч улмаар улмаар АйТи мэргэжилтний эрэлт буурч зарим мэргэжилтнүүд гудамжинд лааз өшиглөх болсон. Тэгтэл байдал одоо эерэгээр эргэж байх шиг байна. Үүнд олон хүчин зүйл нөлөөлсөн нь тодорхой. Үүнд: Америкчууд гадаадаас авах АйТи мэргэжилтнийхээ тоог бууруулсан нь хөдөлмөрийн зах зээлд эрэлт үүсгэж байж болох юм, вэб 2.0-тэй бас холбож үзэж болно мөн сүүлийн үед АйТи мэргэжилтэнд тавигдах болсон хоёр чухал шаардлага болох бизнес үйл явцыг ойлгох чадвар, харилцааны чадварыг сайн эзэмшсэн мэргэжилтэн ховор байгаатай холбоотой гэж үзсэн байх юм. Урьд нь АйТи мэргэжилтнийг ажилд авахдаа техник, технологийн чадвараар нь үнэлдэг байсан цаг өөрчлөгдөж байгаа нь илт. Ялангуяа сүүлийн үеийн бизнесийн концепциуд АйТи-г хөгжлийн хөшүүрэг болгох гэж улам их мэрийж байгаа энэ үед бизнес, АйТи 2-ыг уялдуулах шиг хэцүү зүйл байхгүй гэж ихэнхи АйТи захирлууд хэлдэг.
Ер нь ойрын хэдэн жил энэ эрэлт буурахгүй гээд хэлэхэд нээх их буруудахгүй болов уу. Тиймээс манайхан сургалтынхаа хөтөлбөрийг өөрчилж, орчин үеийн хөгжилтэй нийцүүлсэнээр олон улсын жишигт нийцэх олон тооны мэргэжилтэн бэлтгэх боломж байгаа гэж бодож байна. Их, дээд сургуулиудад техник, технологийн хичээлээс гадна бизнесийн анхан шатны хичээл орох бас бусад далд чадваруудыг хөгжүүлэх даалгаварууд өгөх нь хувь хүндээ хэрэгтэй байж болох юм. Наад зах нь багаар маш их ажиллуулж байх хэрэгтэй.
Нээрээ саяхан Австралид ажиллах, амьдрах хүмүүст тавьдаг мэргэжлийн шалгуурыг өөрчилсөн байсан. Үүнд сүлжээний мэргэжилтэн хасагдаж өгөгдлийн сангийн мэргэжилтэн нэмэгдсэн байна лээ.
Холбоосууд:
Ер нь ойрын хэдэн жил энэ эрэлт буурахгүй гээд хэлэхэд нээх их буруудахгүй болов уу. Тиймээс манайхан сургалтынхаа хөтөлбөрийг өөрчилж, орчин үеийн хөгжилтэй нийцүүлсэнээр олон улсын жишигт нийцэх олон тооны мэргэжилтэн бэлтгэх боломж байгаа гэж бодож байна. Их, дээд сургуулиудад техник, технологийн хичээлээс гадна бизнесийн анхан шатны хичээл орох бас бусад далд чадваруудыг хөгжүүлэх даалгаварууд өгөх нь хувь хүндээ хэрэгтэй байж болох юм. Наад зах нь багаар маш их ажиллуулж байх хэрэгтэй.
Нээрээ саяхан Австралид ажиллах, амьдрах хүмүүст тавьдаг мэргэжлийн шалгуурыг өөрчилсөн байсан. Үүнд сүлжээний мэргэжилтэн хасагдаж өгөгдлийн сангийн мэргэжилтэн нэмэгдсэн байна лээ.
Холбоосууд:
Subscribe to:
Posts (Atom)
